Çatışmalar nedeniyle dizel ve gübre maliyetleri fırladı ve çiftçilerin bu yıl 31 milyar dolar zarar etmesi bekleniyor. Financial Times’ın Salı günü bildirdiğine göre, İran’la savaşın dizel ve gübre maliyetlerini artırmasıyla ABD’li tahıl çiftçileri son kırk yılın en kötü mali krizine sürüklendi. Son fiyat şoku, yıllardır süregelen düşük ürün fiyatları ve azalan gelirleri daha da kötüleştirdi.
Şubat ayında ABD ve İsrail’in İran’a düzenlediği saldırının ardından artan baskı, Tahran’ın daha önce dünyanın enerji arzının yaklaşık beşte birine hizmet eden önemli bir rota olan Hürmüz Boğazı’ndan ticari gemi trafiğini büyük ölçüde engellemesiyle ortaya çıktı. Bunun sonucunda enerji maliyetlerindeki artış, Kasım ayındaki ara seçimler öncesinde ABD’nin iç bölgelerini etkiliyor; bu seçimler Kongre’nin kontrolünü belirleyecek.
Financial Times’ın haberine göre, askeri harekatın başlamasından bu yana yükselen dizel ve bitki besin maddesi fiyatları, Mısır Kuşağı’ndaki çiftçileri özellikle olumsuz etkiledi. Nebraska Çiftçiler Birliği Başkanı John Hansen, bu düşüşü sektörün 1980’lerden bu yana yaşadığı en kötü dönem olarak nitelendirdi.
Nebraska’da mısır ve soya fasulyesi yetiştiren çiftçi Matt Bailey gazeteye verdiği demeçte, “Girdi fiyatları çok dengesiz” dedi. Ekimde kullanılan fosfor açısından zengin bir gübrenin ton başına maliyetinin on yıl önce yaklaşık 470 dolar iken şimdi 900 dolardan fazla olduğunu belirtti.
Çatışmaların enerji piyasalarını alt üst etmesi ve Hürmüz Boğazı’ndan geçen trafiği önemli ölçüde azaltmasıyla dizel fiyatları da fırladı. ABD Enerji Bilgi İdaresi verilerine göre, ülke genelindeki ortalama fiyat savaştan önce 3,81 dolardan yaklaşık 5,45 dolara yükseldi.
Ulusal Mısır Yetiştiricileri Birliği’nin eski başkanı Pam Johnson, Financial Times’a verdiği demeçte, “[İran] savaşı biz çiftçiler için çok fazla belirsizlik yarattı. Çiftçilerin önümüzdeki iki yıl boyunca hiç para kazanamayacağı tahmin ediliyor.” dedi.
Son şok, ABD’deki başlıca tarım ürünleri için zorlu geçen birkaç yılın ardından geldi. Amerikan Çiftçiler Birliği Federasyonu ekonomistleri, dokuz ana ürünün üreticilerinin federal yardım olmadan 2026’da yaklaşık 31 milyar dolar kaybedeceğini, kayıpların gelecek yıl 32 milyar dolara ulaşmasının beklendiğini tahmin ediyor. Mısır üreticilerinin bu yıl dönüm başına 131 dolar, 2027’de ise 167 dolar kaybedeceği, soya fasulyesi kayıplarının ise sırasıyla 80 ve 138 dolar olacağı öngörülüyor.
Çiftçiler ayrıca Washington’ın ticaret anlaşmazlıklarını, özellikle Çin’de ABD soya fasulyesine olan talebin zayıflamasından sorumlu tuttu. Trump yönetimi, daha önce yapılan milyarlarca dolarlık ödemelerin ardından Haziran ayında Kongre’den sektör için 11 milyar dolarlık ek yardım talep etti.
Kuraklık ve alışılmadık derecede sıcak hava, baskıyı artırarak Nebraska da dahil olmak üzere Mısır Kuşağı’nın bazı bölgelerindeki mahsullere zarar verdi. Tüccarlar bu yılki hasat tahminlerini düşürdüğü için mısır fiyatları yükselirken, soya fasulyesi ve buğday fiyatları da arttı; bu da emtia maliyetlerindeki artışın, zaten Federal Rezerv’in %2’lik hedefinin üzerinde seyreden enflasyona katkıda bulunabileceği endişelerini körükledi.
