featured
CREATOR: gd-jpeg v1.0 (using IJG JPEG v62), quality = 100
  1. Haberler
  2. İnanç ve Düşünce
  3. İmam Hüseyin’in amacı ile İlgili bazı değerlendirmeler

İmam Hüseyin’in amacı ile İlgili bazı değerlendirmeler

0
Paylaş

Son dönemlerde sosyal mecrada İmam Hüseyin ve Kerbelâ ile ilgili yap(z)ılan bazı paylaşımlar/yazılar üzerine kaleme alınmıştır.

İmam Hüseyin’in hedeflerini tespit noktasındaki yanılgılardan, yanlışlardan birisi de hareketin öncüsünün kendi dilinden yapılan açıklamaları göz ardı etmek, görmezden gelmek ve kendi sahip olduğu kriterleri ile olayı değerlendirmeye çalışmaktır. Nesnel bir birey öncelikle Hz. İmam Hüseyin’in sözlerindeki hedefleri ortaya koymalı, sonra tartışmalı ve doğruluğunu/yanlışlığını ortaya koymalıdır. Buna yönelik hakkı da vardır. Ancak İmam Hüseyin’in kendi dilinden hedeflerini hiç sunmamak hakikate karşı bir cürümdür.

A- İmam Hüseyin (a.s.), Medine’den ayrıldığı esnada kardeşi Muhammed bin el-Hanefiyye’ye tarihî vasiyetnamesini yazmış ve onda şöyle buyurmuştur: “والله إنّي ما خرجت أشِراً ولا بطِراً ولا ظالماً ولا مفسداً، وإنّما خرجت لطلب الإصلاح في اُمّة جدّي،/Vallahi, ben ne azgınlık ve şımarıklık için, ne kibir ve böbürlenme için, ne bozgunculuk çıkarmak ne de zulmetmek için yola çıktım; ben ancak dedemin ümmeti içinde ıslah (düzeltme) talebiyle yola çıktım.” (İbn Asem, Futûh, 5/21, Beyrut: Daru Advâ)

Tarihi veriler bize İmam Hüseyin’in kardeşi Muhammed b. el-Hanefiyye’ye iki kez vasiyette bulunduğunu; İlki Medine’den çıkarken, ikincisi ise Mekke’den çıkarken belirtmektedir. Kanaatimizce bu vasiyet, Zilhicce ayında Mekke’den ayrılırken yazılmıştı. Hz. İmam Hüseyin (a.s.) Allah’ın birliğine ve Hz. Peygamber’in (s.a.a.) risaletine şehadet getirdikten sonra İmam (a.s.) şöyle buyurur: “Vallahi, ben ne şımarıklık ne böbürlenme ne zulüm ne de bozgunculuk için çıktım; ben ancak dedemin ümmetinde ıslahı arzulayarak çıktım.”

Aslında canım fedâ olsun İmam Hüseyin diğer yüce şahsiyetler gibi tarihe not düşmekte, tarih boyunca kendisine yönelecek tepkilerin, suçlamaların sebeplerini bu velevî/imâmî buyruğunda dile getirmektedir. İsteyenler yargılayabilir, biz de zaten yargılamalarını istiyoruz. Bir mahkeme kurmalarını İmam Hüseyin’in bu sözlerinden samimi olup olmadıklarını ya da tespitinde yanlışa düştüğünü hatta hak Halife Yezîd b. Muâviye’ye (!!!!) isyan edip harici olduğunu tespit etmelerini istiyoruz. Nitekim günümüzde bu çizgi günden güne gelişmeye, ilerlemeye, toplumda yayılmaya başladı. Nihayet Anadolu Coğrafyasında da az olsa makes bulmaya çalıştı.

Ancak ruhum kendisine feda olsun İmam Hüseyin’i hatalı bulanlar şunu da ispatlamak zorundadırlar. Hz. Resûlullah’ın vefatıyla hatta vefatından biraz öncesinden başlayarak Hicrî 60 ve 61. Yıla gelinceye kadar İslam toplumunun ilâhî ve nebevî çizgide bütün yönlerden ilerlediğini, bu toplumun bir Kur’an ve sünnet toplumu olduğunu, bir sapmanın olmadığını ortaya koymak zorundadırlar. En nihayetinde İmam Hüseyin ıslahtan bahsediyorsa ortada İslam Toplumunda bir dejenere vardır ve bunun aksini düşünenler yargılama makamında olarak İmam Hüseyin’in iddiasının aksine İslam toplumunun salah ve ıslah üzere olduğunu ispat etmekle yükümlüdürler.

İmam’ın sözünde aslında “وَلَا تَكُونُوا كَالَّذِينَ خَرَجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ بَطَرًا وَرِئَاءَ النَّاسِ / {Yurtlarından şımarıklıkla (bataran) ve insanlara gösteriş yaparak çıkanlar gibi olmayın}” Enfâl; 8/47) ayete de göndermede bulunuyor.

B- İmam Hüseyin kendisinin makam ve mansıp gibi bir hedefinin olmadığını belirtmektedir. Bir başka ifade ile mutlaka iktidara ulaşmak veya mutlaka şehit olmak için değil, ıslah uğruna kıyam etmek istiyorum demektedir. Islah kolay bir iş değildir; şartlar bazen insanın iktidar koltuğuna oturup yönetimin dizginlerini eline almasını sağlar, bazen de buna imkân vermez ve kişi şehit olur. Her iki durumda da kıyam ıslah içindir. Ardından İmam Hüseyin (a.s.) şöyle devam eder: “لآمر بالمعروف وأنهى عن المنكر/İyiliği emretmek, kötülükten sakındırmak ve dedemin sireti (yolu) üzere yürümek istiyorum.”

İmam’ın bu buyruğu bir önceki cümlede geçen islah sözcüğünün beyanı konumundadır. Bir başka ifade ile ıslah ancak bu yolla gerçekleşir. İşte emr-i bi’l-ma‘rûf ve nehy-i ani’l-münkerin mücessem ve müşahhas bir misdakı İmam Hüseyin’in Kerbelâ hareketidir. Matematik, fizik, kimya gibi pozitif bilimlerdeki bir kuralın uygulanabilmesi için nasıl ki problemler varsa ve biz bu kuralları nasıl ki karşımıza çıkacak somut veya soyut problemlerde çözüyorsak emr-i bi’l-ma‘rûf ve nehyi ‘ani’l-münker de bir genel kuraldır. Bu genel kural toplum veya bireyde karşımıza çıkan inançsal, toplumsal, ahlakî, ibâdî gibi sorunlarda devreye girer. Demek ki İmam Hüseyin o dönemin İslam toplumunda dinin belki bütün boyutunda veya önemli boyutunda düzeltilmesi gereken sorunlar görmüş, ona göre de harekete geçmiştir. Biz Hüseyin b. Ali b. Ebû Tâlib b. Abdülmuttalib’i (a.s.) din büyüğü, din önderi ve Rab Teâlâ tarafından atanan ve itaati farz olan imam gördüğümüzden ötürü onun tespitinin hak olduğuna inanmaktayız. Toplumdaki dinî sorunların neler olduğu bağımsız bir çalışmayı gerektirdiğinden ötürü burasını es geçiyoruz.

Sadece şu kadarını söyleyelim. “Hüseynün minnî ve ene min Hüseyn/Hüseyin bendendir; ben de Hüseyin’denim” buyuran nebevî buyruğunu temel alıyoruz. Hüseyin’in hareketinin risalet hareketinin bir devamı olduğuna, Resûl-u Azam’ın İmam Hüseyin’in yaşadığı koşullarda yaşasaydı aynı hareketi gerçekleştireceğine iman ediyor; ona karşı kılıç kuşanıp sallayanların Resûl-u Azam’a karşı kılıç salladıklarına inanıyoruz. Şunu da belirtelim. Rab Teâlâ’nın fiilî sıfatlarının Kıyamet gününde nasıl tecelli edeceğini bilmediğimizden onlarla ilgili uhrevî hüküm hakkında bir şey demiyoruz. Bizim onlar hakkında bir inanca sahip olmamız, Rab Teâlâ’nın onlara öyle davranacağını gerektirmez.

C- Hüseyin bin Ali (a.s.), Kerbelâ’ya savaşmak amacıyla yönelmedi. Zira savaş meydanına giden kimsenin yanında askerleri olur. Oysa İmam Hüseyin b. Ali (a.s.) beraberinde kadınlardan ve çocuklardan oluşan Ehl-i Beyt’ini götürmüştü. İmam Hüseyin’in bu hikmet dolu tavrı gerçekleştirdiği işin azametini açığa çıkarmaktadır. İmam tarih boyunca insanlığın duygularını harekete geçirecek ve insanların insanlıklarının sınavını verecekleri büyük bir hadisenin vuku bulacağı anlamına geliyordu. İmam Hüseyin, düşmanlarının alçak ve sefih kimseler olduğunu biliyordu. Kendisiyle savaşmaya gelenlerin, değersiz ve hakir bir bağış elde etme tamahıyla bu yola sürüklenen ve böylesine büyük bir cinayeti işlemeye kalkışan bir avuç Kûfe ayak takımı ve serserisinden ibaret olduğunu görüyordu; kadınlarının ve çocuklarının başına gelecekleri de biliyordu. Bu dahi başlı başına İmam Hüseyin’in ıslah iddiasının doğruluğunu ortaya koymaktadır. Toplum o derece dejenere olmuş ki kadınlara ve çocuklara saldıracak bir seviyeye gelmektedir. Başını Ubeydullah b. Ziyâd, Ömer b. Sa’d b. Ebî Vakkâsların çektiği ordu, bırakın İslamîliği insaniliğin dahi utanacağı eylemde bulunmaktan perva etmemektedirler. İmam Hüseyin bütün bunlardan gafil değildi; fakat azim, karar ve sebatıyla ne teslim olmaya ne de kararından dönmeye yanaştı. Tam aksine yürüyüşü sürdürmeye teşvik etti. Bu da İmam’ın söz konusu tavrının önemini ve eyleminin azametini göstermektedir.

D- İmam Hüseyin’in düşünce dünyasında zulme karşı bir tiksinti de söz konusudur. Abdullah b. Ömerlerin zulümle içiçe yaşamaktan sıkıntı duymamasının aksine İmam “لا أرى الحياة مع الظالمين إلّا برماً / Zalimlerle birlikte yaşamayı ancak bir ıstırap/usanç olarak görüyorum” (Taberî, Tarîhü’l-Ümem ve’l-Mulûk, 4/504; Beyrut: Dârü’t-Turâs baskısı) sözü aslında kardeşlerimize de bize de bütün İslam Dünyasına da hatta bütün insanlığa da serlevha edilecek bir sözdür. Bu söz bir açıdan o dönem İslam Dünyasının içinde bulunduğu hali de bize tasvir etmektedir. Kalan sahâbe kuşağının, Tabiîn kuşağının neleri yitirdiğini, artık düşünce dünyasında zulmün, mezalimlerin, haksızlıkların, tuğyanların, normal görülmeye başladığının göstergesidir.

Bu sözün günümüze bakan muazzam bir boyutu var ve biz şiîler için bir kıvançtır. İmamımızın düşünce dünyasını göstermektedir. Bu düşünce mirasının varisleri olan Direnişin Seyyidi Seyyid Hasan Nasrullah, Devrin Musa/İbrahim, Hüseyin’i Seyyid Ali el-Hamâneî’yi ve daha nice erleri yetiştirmiştir. Yetiştirmeye de devam edecektir.

E- “انا اُقتل على كلّ حال، سواءٌ خرجت أم لم أخرج. إنّ بني اُميّة لا يتركونني، ولو كنت في هامة من هذه الهوام لأخرجوني وقتلوني، إنّ بني اُميّة يتعقّبوني أينما كنت، فأنا ميّت على أيّ حال، سواءٌ بقيت في مكّة أو خرجت من مكّة، ومن الأفضل أن لا اُقتل في مكّة؛ لكي لا تنتهك بذلك حرمة هذا الحرم الشريف/ Ben her hâlükârda öldürüleceğim; ister (Mekke’den) çıkayım ister çıkmayayım. Şüphesiz Benî Ümeyye peşimi bırakmayacaklardır. Şu haşerelerden birinin yuvasının içinde dahi olsam beni oradan çıkarır ve öldürürler. Ümeyyeoğulları nerede olursam olayım beni takip etmektedirler. Dolayısıyla ben her durumda öleceğim; ister Mekke’de kalayım ister Mekke’den çıkayım. Ve bu sebeple bu Harem-i Şerîf’in hürmetinin çiğnenmemesi için Mekke’de öldürülmemem daha evlâdır.” (Taberî, Tarîh, 5/385…; İbn Asem, Futuh, 5/67; İbnü’l-Esîr, el-Kâmil fi’t-Târîh, 4/38, Beyrut: Dâru Sadır)

Bu ortamda İmam Hüseyin Kufe’den gelen teklifi değerlendirdi. İnanınız İmam Mekke’de kalsaydı gitmeseydi bu durumda da şu eleştiriyi kendisine yapacaktık. Fırsat ayağına kadar gelmiş ve değerlendirmemiş.

İmam Mekke’den Irak’a giderken de yolda birtakım kimselerle karşılaşmış, onların gitmemesi yönündeki teklifine gerekli açıklamayı yaptıktan sonra amacını şöyle belirlemiştir: “وقد تهيّأت الظروف الموضوعيّة في الكوفة لكي أذهب، ولكي اُقيم حقّاً واُزيل باطلاً/ “Ve Kûfe’de gitmem, bir hakkı ikame etmem (ayakta tutmam) ve bir bâtılı ortadan kaldırmam için nesnel (objektif/maddi) şartlar oluşmuştur.” (Taberî, Tarîh)

F- İmam bu olayı bir münkerin ortadan kaldırılması, ümmetin eylemlerinin meşru bir zemininin ve gerçekliğinin olması bağlamında değerlendirerek şöyle buyurmaktadır: “من رأى سلطاناً جائراً يحكم بغير ما أنزل الله، فلم يغيّر من ذلك السلطان بفعل أو قول كان حقّاً على الله أن يدخله مدخله/ “Kim Allah’ın indirdiği hükümlerden başkasıyla hükmeden zalim bir yöneticiyi/sultanı görür de ne fiiliyle ne de sözüyle o yöneticiye karşı bir tavır alıp bu durumu değiştirmeye çalışmazsa, Allah’ın o kimseyi de o zalim yöneticiyle aynı yere sokması kendi üzerine bir hak olur.” (Taberî, Târîh, 5/403) Ölü toprağı serpilmiş ümmet nerede İmam Hüseyin nerede! İmam Hüseyin bir yönüyle İmamların birer aksiyon adamı olduklarını da ortaya koymaktadır.

Bu kadarı yeterli sanırım. Sözü daha da uzatmaya gerek yok!

Selam, muhabbet ve dua ile.

İmam Hüseyin’in amacı ile İlgili bazı değerlendirmeler
0

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter